Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej poniesioną w wypadku samochodowym

Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej poniesioną w wypadku samochodowym

Śmierć osoby bliskiej jest jednym z najtrudniejszych doświadczeń w życiu człowieka. Kiedy takie tragiczne zdarzenie następuje nagle, w wyniku wypadku drogowego, cierpienie po stracie jest jeszcze większe. Negatywne skutki niespodziewanej utraty osoby bliskiej odczuwane są przez rodzinę zmarłego zarówno w sferze psychicznej, jak i materialnej. Często bowiem zmarły swoją pracą i zarobkami przyczyniał się do funkcjonowania całej rodziny – małżonka, dzieci. W związku z tym po śmierci osoby bliskiej rodzinie towarzyszą nie tylko cierpienia psychiczne, ale często również lęk przed przyszłością czy obawa o sytuację finansową. Rodzina zmarłego powinna jednak mieć świadomość, że w takim przypadku możliwe jest uzyskanie dodatkowych świadczeń, mających na celu rekompensatę doznanej krzywdy i pogorszenia sytuacji życiowej na skutek śmierci osoby bliskiej.

Głównym świadczeniem przysługującym po śmierci osoby bliskiej w wypadku samochodowym jest zadośćuczynienie, którego zadaniem jest kompensata krzywdy, czyli szkody niematerialnej. Jednakże – jeżeli na skutek śmierci osoby bliskiej w wypadku samochodowym sytuacja życiowa członków rodziny osoby zmarłej uległa znacznemu pogorszeniu – sąd może przyznać również stosowną sumę tytułem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej na podstawie art. 446 § 3 k.c.

Krąg uprawnionych do uzyskania odszkodowania za śmierć osoby bliskiej

Zgodnie z art. 446 § 3 uprawnionymi do uzyskania takiego świadczenia, jak odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej są najbliżsi członkowie rodziny zmarłego. Wymaga jednak podkreślenia, że nie należy ograniczać pojęcia „rodzina” do krewnych i małżonków. Należy wziąć pod uwagę rzeczywiście utrzymywane stosunki rodzinne i faktyczne więzi emocjonalne łączące zmarłego z uprawnionym. W związku z tym w kręgu uprawnionych do odszkodowania za śmierć osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym mogą znajdować się również np. osoby pozostające w konkubinacie, czy też członkowie rodziny zastępczej.

Odszkodowanie za pogorszenie sytuacji życiowej

Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej w wypadku drogowym jest określane mianem odszkodowania za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej. Oznacza to, że zadaniem tego świadczenia nie jest rekompensata wszelkich majątkowych uszczerbków poniesionych w związku ze śmiercią osoby bliskiej, a jedynie tych, które doprowadziły do znacznego pogorszenia sytuacji życiowej. W takiej sytuacji sąd powinien wziąć pod uwagę sytuację materialną uprawnionego po śmierci osoby bliskiej i porównać, w jakiej sytuacji materialnej znajdowałby się, gdyby zmarły żył.

Należy jednak podkreślić, że w orzecznictwie wskazuje się, że mianem pogorszenia sytuacji życiowej można określać również czynniki niematerialne, jeżeli rzutują one na sytuację materialną uprawnionego. Będą do nich należały, np. utrata pomocy i wsparcia, jakie uprawniony otrzymałby od zmarłego w przyszłości, pomoc w wychowaniu dzieci, problemy zdrowotne, które są skutkiem śmierci osoby najbliższej i wpływają na sprawność fizyczną i psychiczną uprawnionego, jego zdolność i chęć do pracy, energię życiową.

Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej obejmuje również sytuację, w której brak pomocy zmarłego wiąże się z koniecznością poniesienia dodatkowych kosztów za czynności, które zmarły mógł wykonywać samodzielnie i nieodpłatnie. Ponadto w orzecznictwie wskazuje się, że odszkodowanie za śmierć dotyczy nie tylko aktualnej sytuacji materialnej uprawnionego, ale również utratę możliwości jej polepszenia w przyszłości. Jeśli więc zmarły był osobą młodą, mającą pracę z możliwością awansu, odszkodowanie będzie przysługiwało, np. jego małżonce, bowiem istnieje duże prawdopodobieństwo, że zmarły osiągałby w przyszłości większe dochody niż w chwili śmierci.

Wysokość odszkodowania za śmierć osoby bliskiej

Wysokość odszkodowania za śmierć osoby bliskiej w wypadku komunikacyjnym zależna jest od sytuacji życiowej osoby uprawnionej. Przy dochodzeniu odszkodowania konieczne jest wskazanie jak wyglądało życie przez wypadkiem, a jak po oraz wykazanie różnicy. Ponadto należy również określić wszystkie inne elementy, które mogą mieć wpływ na ustalenie wysokości odszkodowania: wspomniane wyżej materialne i niematerialne aspekty sytuacji życiowej. Nieodzowne jest również wskazanie dochodów zmarłego. Im większe były jego zarobki i im większa była partycypacja zmarłego w utrzymaniu rodziny, tym wyższe może być odszkodowanie za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej.

Przedawnienie odszkodowania za pogorszenie sytuacji życiowej

Bardzo istotne jest, aby mieć świadomość, że odszkodowanie za znaczne pogorszenie sytuacji życiowej ulega przedawnieniu. Podstawowym terminem wynikającym z przepisów jest termin 3 lat. Jednak jeśli śmierć osoby bliskiej jest skutkiem przestępstwa, a w przypadku wypadków komunikacyjnych zdarza się to bardzo często, roszczenia odszkodowawcze związane z tym zdarzeniem przedawniają się po 20 latach.

Aplikantka radcowska
kancelarii LEXBRIDGE
Karolina Brzezińska

Odszkodowanie za śmierć osoby bliskiej poniesioną w wypadku samochodowym
Ocena: 5/5
(głosy: 17)